ولادت امام حسن مجتبی (ع)

 

بنگر به مرتضی که دراین ماه روزه را

بابوسه از لب پسرافطارمی کند

 

ابارک واهنیء 15 من رمضان المبارک ، مسلمی العالم وشیعه آل محمد ولاسیمامقرءی مدونتی

بذکرى مولد کریم أهل البیت (علیهم السلام)،

السبط الأکبر و سید شباب أهل الجنة

الإمام الحسن المجتبی (علیه السلام).

 



زندگی امام حسن مجتبی(ع)

 

پیشواى دوم جهان تشیع که نخستین میوه پیوند فرخنده على (ع) با دختر گرامى پیامبر اسلام (ص) بود، در نیمه ماه رمضان سال سوم هجرت در شهر مدینه دیده به جهان گشود .

حسن بن على (ع)از دوران جد بزرگوارش چند سال بیشتر درک نکرد زیرا او تقریبا هفت سال بیش نداشت که پیامبر اسلام بدرود زندگى گفت.پس از درگذشت پیامبر (ص) تقریبا سى سال در کنار پدرش امیر مومنان (ع) قرار داشت و پس از شهادت على (ع)  شش ماه بر مسلمین خلافت کرد . آن امام والامقام  در طول عمر مبارک خود  دو بار تمام ثروت و دارایى خویش را در راه خدا بخشید و سه بار تمام اموال خود را وقف کرد. به گفته مورخان ،  امام حسن مجتبى(ع )، فردى شجاع، دلیر و مبارز بود و در غالب جنگ هایى که امام علی( ع) حضور داشتند آن حضرت نیز حضور داشت. امام حسن(ع ) مسئولیت امامت و رهبرى شیعیان  را درفضایی نا بسامان  و آشفته به عهده گرفتند. در این زمان امام (ع) به ناچار در برابر مکر معاویه قرار گرفت و ناچار شد صلح کند . بی شک ارزش صلح امام حسن( ع )،  با توجه به شرایط زمانی ومکانی خاص خود رخ داد  ، کمتر از جنگ و شهادت امام حسین (ع) نبود . خیانت طرفداران ایشان ، تهدید و تطمیع های  معاویه  و نهایتا تشکیل مثلث  زر و زور و تزویر باعث بروز وقایعی شدند که امام (ع ) را مجبور به امضای صلحنامه با معاویه کردند . در این شرایط  امام مجتبى(ع ) منطقا و قاعدتا نمی توانست وارد مبارزه با معاویه گردد تا اینکه ایشان  ناچار به پذیرش صلحِ تحمیلى شد. بر اساس  این صلحنامه ، حکومت  به این شرط که به کتاب خدا و سنت رسول  او و سیره خلفاى صالح، عمل کند به معاویه سپرده می شود. در ضمن ،  پس از معاویه  خلافت به عهده امام حسن(ع) واگذار می گردید. همچنین معاویه بر اساس این صلحنامه ملزم شد که دشنام دهی به امیرالمؤمنین على(ع ) و بد گفتن از ایشان  بر منابر را ممنوع سازد .در امان بودن  یاران امام على (ع ) عدم تعرض به آنان و محفوظ ماندن جان و مال و  فرزند و ناموس شان از هر گزندى از دیگر مفاد این صلحنامه به شمار می رفت  . بی تردید می توان گفت  صلح امام حسن(ع )، چهره واقعى معاویه را آشکار ساخت ودستگاه جور او را به مردم شناساند . از این رو معاویه  درصدد حذف حضور فیزیکی امام  بر آمد و سرانجام، نقشه کشتن امام را طرّاحى نمود . امام حسن(ع)  در سال پنجاه هجرى، به وسیله زهرى که همسرش جعده به دستور معاویه به او خوراند، در 48 سالگى به شهادت رسید. مزار شریفش در قبرستان بقیع، در کنار سه امام معصوم دیگراست.

 

 

 احادیثی در رابطه با امام حسن علیه السلام :

 

پیامبر اکرم (ص) :

 

حسن از من است ومن از اویم ؛ هر که دوستش بدارد ، خداوند دوستدار او است .

 

امام سجاد (ع) :

 

امام حسن (ع) در همه حال خدای سبحان را یاد می کرد . 

 

امام باقر (ع) :

 

امام حسن (ع) در عبادت و صدقه دادن سخت کوش بود .

 

امام صادق (ع) : 

 

امام حسن (ع) در خلقت وسیرت وشرافت شبیه ترین مردم به رسول خدا بود .  

 

 

 

الإسم: الحسن (ع)

اللقب: المجتبى

الکنیة: أبو محمد

اسم الأب: علی بن أبی طالب (ع)

اسم الأم: فاطمة (ع) بنت محمد (ص)

الولادة: 15 رمضان 3 ه

الشهادة: 7 صفر 50 ه

مدة الإمامة: 10 سنوات

القاتل: جعدة ابنة الأشعث

مکان الدفن: البقیع

 

حیاه امام الحسن(ع)

فی الخامس عشر من شهر رمضان المبارک من السنة الثالثة للهجرة زُفّت البشرى للنبی(ص) بولادة سبطه الأول. فأقبل إلى بیت الزهراء (ع) مهنئاً وسمّى الولید المبارک حسناً".

 

شخصیة الحسن (ع):

عاصر الامام الحسن (ع) جده رسول الله (ص) وأمه الزهراء (ع) حدود سبع سنوات فأخذ عنهما الکثیر من الخصال الحمیدة والتربیة الصالحة ثم أکمل مسیرة حیاته الى جنب أبیه علی (ع) فصقلت شخصیته وبرزت مواهبه فکان نموذجاً رائعاً للشاب المؤمن واستقرت محبته فی قلوب المسلمین.

ومما امتازت به شخصیة الحسن (ع) مهابته الشدیدة التی ورثها عن جده المصطفى فکان إذا جلس أمام بیته انقطع الطریق وامتنع الناس عن المرور إجلالاً له مما یضطره الى الدخول لیعود الناس الى حالهم السابق.

الحسن (ع) فی خلافة علی (ع):

شارک الإمام الحسن (ع) فی جمیع حروب والده الإمام علی (ع) فی البصرة وصفین والنهروان وأبدى انصیاعاً وانقیاداً تامین لإمامِهِ وملهمه. کما قام بأداء المهام التی أوکلت إلیه على أحسن وجه فی استنفار الجماهیر لنصرة الحق فی الکوفة أثناء حرب الجمل وفی معرکة صفین وبیان حقیقة التحکیم الذی اصطنعه معاویة لشق جیش علی (ع).

 

زوجاته وأولاده:

تزوج الحسن (ع) بعدة زوجات منهم أم بشیر بنت مسعود الخزرجیة وخولة بنت منظور الفزاریة وأم اسحاق بنت طلحة وجعدة بنت الأشعث، وله أولاد کثیرون منهم: زید بن الحسن والحسن المثنى والقاسم بن الحسن وغیرهم.

  

خلافة الإمام الحسن (ع):

وبعد استشهاد الإمام علی (ع) بویع الإمام الحسن بالخلافة فی الکوفة. مما أزعج معاویة فبادر إلى وضع الخطط لمواجهة الموقف. وأرسل الجواسیس إلى الکوفة والبصرة. وأدرک الإمام الحسن (ع) أبعاد المؤامرة، وکشف الجواسیس، فأرسل إلى معاویة یدعوه إلى التخلّی عن انشقاقه. وأرسل معاویة رسالة جوابیة یرفض فیها مبایعة الحسن (ع)، وتبادلت الرسائل بین الإمام ومعاویة، وتصاعد الموقف المتأزّم بینهما حتى وصل إلى حالة إعلان الحرب.

 وسار الإمام الحسن (ع) بجیش کبیر حتى نزل فی موضع متقدم عرف ب"النخیلة" فنظم الجیش ورسم الخطط لقادة الفرق. ومن هناک أرسل طلیعة عسکریة فی مقدمة الجیش على رأسها عبید الله بن العباس وقیس بن سعد بن عبادة کمعاون له. ولکن الأمور ومجریات الأحداث کانت تجری على خلاف المتوقع. فقد فوجىء الإمام (ع) بالمواقف المتخاذلة وأمام هذا الواقع الممزّق وجد الإمام (ع) أن المصلحة العلیا تقتضی مصالحة معاویة حقناً للدماء وحفظاً لمصالح المسلمین. لأن اختیار الحرب لا تعدو نتائجه عن أحد أمرین:

أ-  إمَّا قتل الإمام (ع) والثلّة المخلصة من أتباع علی (ع).

ب-  وأما حمله أسیراً ذلیلاً إلى معاویة.

فعقد مع معاویة صلحاً وضع هو شروطه بغیة أن یحافظ على شیعة أبیه وترک المسلمین یکتشفون معاویة بأنفسهم لیتسنى للحسین (ع) فیما بعد کشف الغطاء عن بنی أمیة وتقویض دعائم ملکهم.

المخطط الأموی:

وانتقل الإمام الحسن (ع) إلى مدینة جدّه المصطفى (ص) بصحبة أخیه الحسین (ع) تارکاً الکوفة التی دخلتها جیوش معاویة وأثارت فی نفوس أهلها الهلع والخوف. وخطب معاویة فیهم قائلاً: "یا أهل الکوفة أترون أنی قاتلتکم على الصلاة والزکاة والحج؟ وقد علمت أنکم تصلّون وتزکّون وتحجّون... ولکننی قاتلتکم لأتأمّر علیکم: وقد اتانی الله ذلک وأنتم له کارهون... وإن کل شرط شرطته للحسن فتَحْتَ قدمیّ هاتین".

ورغم هذا الوضع المتخلّف الذی وصل إلیه المسلمون والذی أجبر الإمام الحسن (ع) على الصلح مع معاویة قام الإمام (ع) بنشاطات فکریة واجتماعیة فی المدینة المنورة، تعالج هذه المشکلة وتعمل على تدارکها وتفضح المخطط الأموی الذی قام بتصفیة العناصر المعارضة وعلى رأسها أصحاب الإمام علی (ع). وتزوید الولاة بالأوامر الظالمة من نحو: "فاقتل کل من لقیته ممن لیس هو على مثل رأیک...". وتبذیر أموال الأمة فی شراء الضمائر ووضع الأحادیث الکاذبة لصالح الحکم وغیرها من المفاسد.... ولذلک کانت تحرکات الإمام الحسن(ع) تقلق معاویة وتحول دون تنفیذ مخططه الإجرامی القاضی بتتویج یزید خلیفة على المسلمین. ولهذا قرّر معاویة التخلص من الإمام الحسن، ووضع خطّته الخبیثة بالاتفاق مع جعدة ابنة الأشعت بن قیس التی دسّت السم لزوجها الإمام (ع)، واستشهد من جراء ذلک الإمام الحسن (ع) ودفن فی البقیع بعد أن مُنِعَ من الدفن بقرب جده المصطفى (ص).

فسلام علیه یوم ولد ویوم استشهد ویوم یُبعث حیاً.